EMDR, son yıllarda Türkiye’de en çok merak edilen psikoterapi yöntemlerinden biri haline geldi — ve bu ilgiyle birlikte “EMDR uyguluyorum” diyen uzman sayısı da hızla arttı. Nişantaşı ve Şişli gibi uzman yoğunluğunun yüksek olduğu bölgelerde danışanların karşılaştığı asıl zorluk, seçenek bulmak değil; doğru seçeneği ayırt etmektir. Bu yazıda, 2004’ten bu yana EMDR uygulayan bir Klinik Psikolog olarak, EMDR terapisti seçerken nelere bakmanız gerektiğini açık biçimde anlatacağım — kendime yönlendirme yapmadan önce size ölçütleri vermek istiyorum; çünkü bu ölçütler kime giderseniz gidin geçerlidir.
EMDR terapisti seçerken nelere dikkat etmeli? Kısa cevap
Beş ölçüt: klinik psikoloji ve EMDR eğitiminin şeffaflığı; EMDR deneyiminin süresi ve çeşitliliği; EMDR’nin diğer ekollerle bütüncül kullanımı; ilk görüşmede doğrudan işlemeye girmeyip önce öykü ve hazırlığın önerilmesi; kesin seans sayısı ve kesin sonuç vaat edilmemesi. Bu ölçütler Şişli ve Nişantaşı’nda kime giderseniz gidin geçerlidir.
Önce kısaca hatırlatayım: EMDR (Göz Hareketleriyle Duyarsızlaştırma ve Yeniden İşleme), beynin doğal iyileştirme kapasitesini çift yönlü uyarımla harekete geçiren, sekiz aşamalı yapılandırılmış bir psikoterapi yöntemidir. Travma başta olmak üzere kaygı, panik, fobiler ve pek çok alanda uygulanır; yöntemin nasıl işlediğini merak ediyorsanız sitemdeki EMDR yazılarında ayrıntılarını bulabilirsiniz. Bu yazının konusu ise yöntemin kendisi değil, onu uygulayacak doğru kişiyi nasıl bulacağınız.
EMDR Terapisti Kimdir? Her Uygulayan Aynı Derinlikte mi?
EMDR, hafta sonu kursuyla edinilecek bir beceri değildir. Türkiye’nin de bağlı olduğu çatı kuruluş EMDR Europe’un akreditasyon standartlarında EMDR eğitimi; temel eğitim, süpervizyon ve klinik pratikten oluşan bir bütündür. Türkiye’de de EMDR eğitimleri kademelidir ve gerçek yetkinlik, eğitimin üzerine eklenen yıllar ve vaka çeşitliliğiyle oluşur. Şunu da hatırlatayım: EMDR bir araçtır; onu kullanan kişinin Psikoterapist kimliği araçtan daha önemlidir. Klinik Psikolog unvanı bir eğitimi gösterir; Psikoterapist ise bu eğitimin üzerine psikoterapi ekollerinde uzun soluklu eğitim, süpervizyon ve pratikle yetkinleşmiş kişidir. Her Klinik Psikolog iyi bir Psikoterapist olamadığı gibi, her EMDR eğitimi almış uzman da yöntemi aynı derinlikte kullanamaz.
Neden Önemli: EMDR’ın Gücü Uygulayıcısına Bağlıdır
EMDR; Dünya Sağlık Örgütü’nün (2013) rehberinde ve Amerikan Psikoloji Derneği’nin (2017) travma sonrası stres bozukluğu kılavuzunda önerilen, etkinliği araştırmalarla desteklenmiş bir yöntemdir. Ancak araştırmalardaki bu etki, yöntemin doğru danışanda, doğru zamanda ve doğru biçimde uygulanmasıyla elde edilir. Hangi anıyla ne zaman çalışılacağını bilmek; danışan henüz hazır değilken işlemeye girmemek; küçük gibi görünen ama belirti üretme gücü yüksek olumsuz hayat deneyimlerini (küçük t travmaları) dikkatli bir değerlendirmeyle ortaya çıkarmak — bunların hepsi deneyim ister. Karmaşık ve çok katmanlı öykülerde, deneyimli bir uygulayıcıyla deneyimsiz bir uygulayıcı arasındaki fark, sürecin seyrini belirleyebilir.
Şişli / Nişantaşı’nda EMDR Terapisti Seçerken 5 Ölçüt
- 1. Eğitim ve unvan şeffaflığı: Uzmanın psikoloji lisansı üzerine klinik psikoloji lisansüstü eğitimi ve EMDR eğitimi var mı? Bu bilgiler açıkça paylaşılıyor mu?
- 2. EMDR deneyiminin süresi ve çeşitliliği: Kaç yıldır EMDR uyguluyor? Hangi yaş grupları ve sorun alanlarıyla çalışmış? Yöntemi yeni öğrenen bir uzmanla, binlerce saatlik uygulama deneyimi olan bir uzman aynı değildir.
- 3. Bütüncül yaklaşım: EMDR’ı tek başına mı, yoksa diğer ekollerle bütünleştirerek mi kullanıyor? EMDR’ın Psikodinamik/Psikanalitik ve Bilişsel-Davranışçı yaklaşımlarla bütüncül kullanımı, özellikle karmaşık tablolarda daha kapsayıcı bir çerçeve sağlar.
- 4. Sürecin yapılandırılması: İlk görüşmede doğrudan ‘işlemeye’ girmeyi değil, önce öykünüzü almayı ve sizi hazırlamayı öneriyor mu? EMDR’ın sekiz aşamalı yapısında hazırlık, güvenli uygulamanın ön koşuludur; bunu atlayan bir uygulama işaret olarak dikkate alınmalıdır.
- 5. Gerçekçi çerçeve: Size baştan kesin bir seans sayısı ve kesin sonuç vaat ediyor mu? Ediyorsa ihtiyatlı olun. Süreçte yeni bilgiler ortaya çıkabilir ve süre değişebilir; dürüst bir uzman size vaat değil, gerekçeli ve yaklaşık bir çerçeve sunar.
Arayışı Nasıl Daraltırsınız? Pratik Bir Yol
Ölçütler netleşti; peki Nişantaşı ve Şişli’deki onlarca seçenek arasında bu ölçütleri nasıl uygularsınız? Önerim dört adımlık pratik bir eleme: Önce uzmanın web sitesindeki özgeçmişi okuyun — eğitim, unvan ve EMDR deneyimi açıkça yazıyor mu, yoksa belirsiz ifadelerle mi geçiştirilmiş? İkincisi, uzmanın yazdıklarına bakın: EMDR’ı ve psikolojik sorunları anlatan yazıları, o kişinin konuya hakimiyeti ve danışana yaklaşımı hakkında ilan metinlerinden çok daha fazlasını söyler. Üçüncüsü, Google yorumlarını okuyun — tek tek yorumlardan çok genel örüntüye bakın. Dördüncüsü ve en önemlisi: İlk görüşmeyi bir karar seansı değil, karşılıklı bir tanışma olarak görün. Bu dört adım, listenizi güvenle bir-iki isme indirecektir.
İlk Seansta Sorabileceğiniz Sorular
İlk seans, sadece uzmanın sizi değerlendirdiği değil, sizin de uzmanı değerlendirdiğiniz bir görüşmedir. Şu üç soruyu sormaktan çekinmeyin: “EMDR eğitiminizi nerede aldınız, ne kadar süredir uyguluyorsunuz?”, “Benim yaşadığım türden sorunlarla EMDR ile çalıştınız mı?”, “Süreci nasıl yapılandırmayı öngörüyorsunuz?” Bu sorulara açık ve net cevap veren bir uzman, güven ilişkisinin ilk taşını da koymuş olur. Cevaplardan tatmin olmadıysanız başka bir uzmanla görüşmek hakkınızdır.
Teşvikiye’deki Merkezimizde EMDR Süreci
Merkezim Nişantaşı’nın kalbinde, Teşvikiye Mahallesi’nde: Avukat Süreyya Ağaoğlu Sokak, Uzal Apartmanı No: 2, Daire: 5, Şişli / İstanbul. Osmanbey metrosuna ve Nişantaşı-Maçka hattına yürüme mesafesindedir. Seanslar 45 dakika sürer; ilk görüşme bir değerlendirme görüşmesidir ve EMDR çalışmasına ancak öykünüz alınıp hazırlık tamamlandığında geçilir. Görüşme sıklığı çoğunlukla haftada bir ya da ikidir; EMDR Psikoterapisi’nin diğer ekollerde bulunmayan bir avantajı, seans yoğunluğu artırıldığında sonuca o oranda erken ulaşılabilmesidir — daha hızlı yol almak isteyen danışanlar daha sık seans alabilir. Merkeze gelemeyenler için online EMDR seçeneği de mevcuttur. Randevu taleplerini yardımcım alır; terapiye dair tüm sorularınızı ilk seansta doğrudan benimle konuşursunuz.
Konumun Pratik Önemi: Düzenli Devam Edebileceğiniz Bir Uzman Seçin
Son bir ölçüt de çoğu zaman gözden kaçar: erişilebilirlik. EMDR süreci, düzenli devam edildiğinde en iyi sonucu verir; bu yüzden işinize ya da evinize makul uzaklıkta, seans saatlerinize uyabilen bir uzman seçmek sanıldığından önemlidir. Şişli, Mecidiyeköy, Beşiktaş ve Beyoğlu hattında yaşayan ya da çalışanlar için Nişantaşı-Teşvikiye konumu bu açıdan avantajlıdır: Merkezim Osmanbey metrosuna yürüme mesafesindedir ve iş çıkışı saatlerine uygun seans planlaması yapılabilir. Ulaşımın zorlaştığı dönemlerde ise online seçenek devreye girer — böylece süreç, trafiğe ya da programınıza kurban gitmez.
Sıkça Sorulan Sorular
EMDR terapisti ile Klinik Psikolog aynı şey mi? Hayır. Klinik Psikolog bir eğitim ve unvandır; EMDR terapisti, bu eğitimin üzerine EMDR eğitimi ve süpervizyonu almış uygulayıcıdır. İkisinin bir arada ve deneyimle birleşmiş olması aranmalıdır.
EMDR seansı için Nişantaşı’na gelmem şart mı? Hayır; uygun koşullar sağlandığında EMDR online ortamda da uygulanabilmektedir. İstanbul dışındaki danışanlarımla bu şekilde çalışıyorum.
EMDR kaç seans sürer? Baştan kesin bir sayı vermek mümkün değildir; süre, öykünüze ve çalışılacak anı sayısına bağlıdır. Bu soruya net sayı veren uygulayıcılara ihtiyatla yaklaşın. Ayrıntılı değerlendirmeyi ‘EMDR Terapisi Kaç Seansta Etki Gösterir?’ yazımda bulabilirsiniz.
Son Söz
Şişli ve Nişantaşı’nda EMDR terapisti ararken aceleci davranmayın; yukarıdaki beş ölçütü sorun, cevapları dinleyin ve kendinizi güvende hissettiğiniz uzmanla yola çıkın. Doğru uygulayıcının elinde EMDR, sıkıntınızın kaynağına inen ve kalıcı değişim hedefleyen güçlü bir yol arkadaşıdır.
Kaynaklar
- World Health Organization (2013). Guidelines for the management of conditions specifically related to stress. who.int
- American Psychological Association (2017). Clinical Practice Guideline for the Treatment of PTSD — EMDR Therapy. apa.org
- EMDR Europe. Get Accredited — akreditasyon standartları. emdr-europe.org
- Shapiro, F. (2018). Eye Movement Desensitization and Reprocessing (EMDR) Therapy: Basic Principles, Protocols, and Procedures (3rd ed.). Guilford Press.
